Şile'yi dünyaya tanıtan en önemli kültür varlığı "Şile Bezi"dir. Şile Bezi, el
tezgahlarında, pamuk ipliğinden dokunan, tamamen Şile'ye özgü bir değerdir.
Şile'ye özgü otantik özelliği ona bu adın verilmesini sağlamıştır. Şile
Bezi'nden çeşitli giysiler üretilmektedir. Vücut terini emme özelliğinden ötürü
sağlıklı bir kıyafettir.
Şile Bezinin Otantik Yapılışı:
Kazan içinde kaynayan suya uygun miktarda hamur atılır, iyice karıştırılarak
kaynatılır. Hamur eridikten sonra çileler halinde alınana pamuk ipliği kazana
atılır. İplik hamuru emene kadar karıştırma ve kaynama devam eder. Daha sonra
çileler halinde çıkarılan iplik çırpılarak kuruması için ipe asılır. Kuruduktan
sonra çıkrıkta makara veya bobine sarılan iplikler dokuma için hazır hale
gelmiştir.
Eni ve boyu değişebilen yöreye has tezgahlara aktı ve çözgü şeklinde gerilir.
Eni tezgaha bağlı olarak değişim gösteren bezin, dilenildiği kadar uzunlukta
dokuması yapılır.
Genellikle krem ve beyaz olarak
dokunan bez, istenirse kaynatma sırasında istenilen renge boyanabilir. Bu
renklerle desen ve renkli dokuma yapılabilir. 20 metrelik toplar halinde pazara
sunulur.
Dokunan bezler top halinde deniz suyuna bastırılıp yıkanır. Sıkılmadan kuruması
için asılır. Kuruyan bezler yine top haline getirilerek pazara sunulur.
Şile Bezi; üzerinde baskı ve el işlemeleriyle süslenerek değişik amaçlarda
kullanıma sunulur. El nakışları süslemeleri, floş iplik yöreye has özellik
taşıyan motiflerle süslenir. Bu motifler halk arasında değişik isimlerle
anılmaktadır. Örneğin çatlak kahve, samatya, kartopu, gazi sofrası, yasemin,
hanım yanağı vb.
İşlemeler; kasnağa gerilen bez üzerine floş iplikle yukarıdaki isimlerden oluşan
motiflerle yapılır.
Masa, sehpa örtüsü, erkek ve
bayan gömlekleri, elbise, gecelik, sabahlık, mutfak ve yatak örtüleri şeklinde
kullanılmaktadır.
Şile Bezi rahat, hafif, ucuz, ter emici, sağlıklı doğal bir giysi olma
özelliğiyle geniş kullanım alanı bulunmaktadır.
Ayrıca kültürel ve sanatsal motif ve işlemelerle süsleme ve aksesuar olarak da
kullanım alanı geniştir.
İlk zamanlarda keten ipliğinden yapılan Şile Bezi taleplerin artmasıyla
zamanımızda pamuk ipliği ve makineyle de dokuması yapılmaktadır. Özgün bezin
ipliği 20 numara kıvırcık iplikle yapılmaktadır
